Γυναίκες που αγάπησαν την επιστήμη

Στην αρχαιότητα οι έμφυλοι ρόλοι ήταν συγκεκριμένοι και σαφείς. Ο ελεύθερος άντρας ήταν ο γενναίος, ο δυνατός και αυτός που είχε κοινωνική ζωή και πρόσβαση στις γνώσεις. Η  νόμιμη σύζυγός του, αυτή που θα γεννούσε τους νόμιμους πολίτες, ήταν αγράμματη, σιωπηλή, αφοσιωμένη, πιστή και κυρίως υποτακτική. Οι μόνες γυναίκες που είχαν πρόσβαση στη γνώση ήταν οι εταίρες, που μορφωμένες και καλλιεργημένες καθώς ήταν συχνά διακρίνονταν στις επιστήμες και τη φιλοσοφία. 

Τον αρχαίο, πατριαρχικό κόσμο στον οποίο βασίλευε η αντρική ανωτερότητα και η δήθεν γυναικεία μειονεξία, αντικατέστησε  ο Μεσαίωνας. Η εποχή που ο μύθος της Εύας και του χαμένου παραδείσου εξαιτίας της, βάραινε τις γυναίκες.  Η πιο παραστατική εικόνα για το πέρασμα των γυναικών από την αρχαιότητα στον Χριστιανικό Μεσαίωνα είναι η ζωή και η φρικτή δολοφονία της Υπατίας. Η Υπατία, φιλόσοφος και μαθηματικός δίδασκε  φιλοσοφία και μαθηματικά στο μουσείο της Αλεξάνδρειας. Το 415 μ.Χ. φανατικοί Χριστιανοί με τις ευλογίες του αρχιεπισκόπου Κύριλλου, αφού την απήγαγαν, τη βίασαν και τη σκότωσαν βάναυσα διαμελίζοντας το σώμα της. Το πρόσωπό της, η επιστημονική της σκέψη και η ελευθερία καταστράφηκαν από το θρησκευτικό φανατικό μισογυνισμό. Το επιστημονικό της έργο αποδόθηκε σε άντρες επιστήμονες και ο διαμελισμός του σώματός της ήταν η αιματηρή μετάβαση από τα αρχαία χρόνια στον Μεσαίωνα.

Η μετάβαση αυτή αφορούσε κυρίως τις γυναίκες που ανακάλυψαν το θαυμαστό κόσμο της γνώσης και της ελευθερίας της σκέψης. 

Το  Μεσαίωνα, την εποχή που οι γυναίκες οι οποίες είχαν αποκτήσει γνώσεις και μόρφωση αντιμετωπίζονταν με καχυποψία, θεωρούνταν επικίνδυνες μάγισσες και καίγονταν στην πυρά από άντρες γεμάτους δεισιδαιμονίες και φόβους , που εδραίωναν με τον τρόπο αυτό την κυριαρχία τους.

Η Αναγέννηση εξύμνησε τη γυναικεία ομορφιά, το κάλλος και την αρμονία του γυναικείου σώματος συνεχίζοντας όμως τη γυναικεία υποτέλεια στον άντρα που ήταν πλέον αυτονόητη. Η γυναίκα κλεισμένη στο σπίτι, χωρίς μόρφωση και κοινωνική ζωή, χρειάζεται την αντρική προστασία, τον έλεγχο και την καθοδήγηση. Μόνο στα τέλη του 19ου αιώνα οι πρωτοπόρες γυναίκες αποτινάζοντας το βαρύ φορτίο των προκαταλήψεων και του μισογυνισμού, απαίτησαν δικαίωμα στη γνώση και πρόσβαση στα πανεπιστήμια. Είχαν να αντιμετωπίσουν άντρες που εκκινούσαν από την πεποίθηση ότι οι γυναίκες δεν έχουν θέση στο χώρο των επιστημών και των τεχνών και που φοβόντουσαν την ελευθερία της σκέψης των γυναικών και την ικανότητα τους να δημιουργούν την ομορφιά στις τέχνες και τις επιστήμες.

ΕΛΕΝΗ ΤΣΟΛΙΑ
Συντάκτης

ΕΛΕΝΗ ΤΣΟΛΙΑ

Η Ελένη Τσολιά είναι απόφοιτος του κρατικού πανεπιστημίου της Μόσχας Λομονόσοβ. Έχει μεταπτυχιακό δίπλωμα master of arts στη ρωσική γλώσσα και λογοτεχνία καθώς και PhD στη θεωρητική και ιστορικό – συγκριτική γλωσσολογία. Από το 1993 διδάσκει τη ρωσική γλώσσα ως ξένη σε ιδιωτική σχολή ενώ παράλληλα ασχολείται με την έρευνα και τη μελέτη της ρωσικής γλώσσας, λογοτεχνίας και κουλτούρας.

Δείτε ακόμη

  • «Κι ύστερα σου λένε: Άγιοι Τόποι…»

    Απηχήσεις της ισραηλινοπαλαιστινιακής σύγκρουσης σε δύο τραγούδια της δεκαετίας του 1970 H πρόσφατη ανάφλεξη στην περιοχή της Γάζας –που, όπως όλα δυστυχώς δείχνουν, δεν πρόκειται να είναι η τελευταία– έρχεται κι επικάθεται πάνω σε μια σειρά συγκρούσεων που μετρά πια οκτώ δεκαετίες, έχοντας καταστεί μια διαρκής πληγή στον τόσο πονεμένο από την κυριαρχία του βιομηχανικού…

  • Η καμπάνα χτύπησε

    Απομεσήμερο πια και η Λιάκαινα λαγοκοιμόταν στο καφενείο. Πιο πριν οι χωριανοί, ντυμένοι τα σχολιανά τους έπιναν τον καφέ τους μετά τη λειτουργία. Μετά τραβήχτηκαν όλοι στα σπίτια τους. Ένα πιάτο φαί ακόμη το είχαν. Στον πόλεμο σφαίρα δεν έπεσε στη Δομνίστα, αλλά το χωριό ντύθηκε στα μαύρα. Δέκα χωριανοί αφήσαν τα κόκαλά τους στην…

  • Ό,τι λάμπει δεν είναι χρυσός

    Θα μπορούσε να είναι ευφάνταστο πρωταπριλιάτικο αστείο η ανακοίνωση του Ηλία Ψινάκη ότι κατεβαίνει στις ευρωεκλογές με δικό του κόμμα, όμως μιλούσε σοβαρά, εξέδωσε μάλιστα και σχετικό μανιφέστο.    Δεν θα είχαμε ασχοληθεί μαζί του –κατατάσσοντάς τον στην κατηγορία των προκλητικών μεν, αλλά άνευ ουσιαστικού ενδιαφέροντος περιπτώσεων– αν δεν συνέτρεχαν διάφοροι λόγοι για τους οποίους…

  • ΛΕΖΑΝΤΕΣ ΣΤΟ ΕΦΗΜΕΡΟ

    Κι αυτό το καλοκαίρι… τραυματίας σερνάμενος. Φτάνει στο κατώφλι μας τυλιγμένο τον τελευταίο θύσανο του ουρανού μας. Στα χείλη του, άγουρα κεράσια, αγέλαστες θημωνιές και αψιθύριστα όνειρα. Λίγο ακόμα, κι οι ενιαύσιοι όρκοι των εραστών θα μείνουν αταξίδευτοι μαζί με τα στεριανά παραγάδια σε νοτισμένες και αφιλόξενες ακρογιαλιές. Λίγο ακόμα, να ξεθωριάσουν τα χρώματα, να…

  • Την κάναμε λαχείο!

    Υγεία.. πάνω απ’ όλα υγεία «Υγεία να έχουμε κι όλα τ’ άλλα γίνονται», είναι η μόνιμη επωδός του εορταστικού και όχι μόνον ευχολογίου. Δικαίως, βεβαίως, αρκεί να το πιστεύουμε και να εργαζόμαστε πυρετωδώς προς αυτή την κατεύθυνση. Αμέσως, όμως, μόλις δώσουμε και πάρουμε την περί υγείας ευχή τι θα περίμενε κάποιος να κάνουμε; Να σταματήσουμε…

  • Ο πολιτισμός παράγει πολιτισμό

    Υπάρχει μια ευκολία με την οποία κάποιοι μπορούν να χαρακτηρίσουν συνανθρώπους μας ως διεφθαρμένους και απολίτιστους, που ξεπερνάει τα όρια της μέσης βαλκάνιας λογικής. Είναι μια αντιπαράθεση παλιού τύπου, που μπορεί να μην έχει ταξική αναφορά, αλλά έχει κυρίως πολιτιστική αναφορά, ίσως θρησκευτική και σίγουρα ηθικολογική-νομική. Είναι  χαρακτηρισμοί που  χρησιμοποιούνται από ανθρώπους που ισχυρίζονται ότι…